Một số giải pháp để khoa học và công nghệ tiếp tục là động lực phát triển kinh tế -xã hội tỉnh Vĩnh Phúc

Ngày đăng: 01/12/2016

Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Vĩnh Phúc lần thứ XV xác định “Đẩy mạnh các hoạt động KH&CN, ứng dụng thành tựu khoa học kỹ thuật vào sản xuất, đời sống. Tăng nhanh năng lực khoa học công nghệ, gắn với nâng cao hiệu quả ứng dụng”, nhằm thực hiện mục tiêu: “Phấn đấu đến năm 2015 cơ bản trở thành tỉnh công nghiệp, trở thành tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại vào năm 2020 và trở thành thành phố Vĩnh Phúc vào những năm 20 của thế kỷ XXI”.

Thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Vĩnh phúc lần thứ XV, trong những năm qua, ngành khoa học và công nghệ (KH&CN) đã nỗ lực phấn đấu, phối hợp cùng các ngành đưa nhanh các tiến bộ kĩ thuật ứng dụng vào sản xuất, góp phần thúc đẩy tăng trưởng và phát triển kinh tế - xã hội của Tỉnh.

 

Trong lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn: Nhờ áp dụng tiến bộ KH&CN trong nuôi, trồng đã làm cho năng suất cây trồng, vật nuôi được nâng lên. Trên địa bàn tỉnh đã hình thành các khu chăn nuôi tập trung, vùng sản xuất rau an toàn theo tiêu chuẩn Vietgap, đem lại thu nhập ổn định cho nông dân. Nhiều mô hình sản xuất được nhân rộng trở thành vùng sản xuất hàng hóa có giá trị kinh tế cao như mô hình trồng cà chua ghép trái vụ trên gốc cây cà tím đã được nhân rộng ra nhiều xã thuộc các huyện Vĩnh Tường, Yên Lạc, Tam Dương, Sông Lô... Hình thành một số doanh nghiệp nông nghiệp công nghệ cao với số vốn hàng nghìn tỉ đồng, doanh nghiệp sản xuất thức ăn chăn nuôi có số vốn đầu tư hàng chục triệu USD. Huy động được hàng chục hộ sản xuất đầu tư xây dựng mô hình sản xuất trong nhà kính công nghệ cao. Một số sản phẩm đặc trưng đã được xây dựng nhãn hiệu và bảo hộ nhằm quảng bá và phát triển thương hiệu sản phẩm.

Trong sản xuât công nghiệp: Hằng năm, có hàng nghìn sáng kiến, giải pháp kỹ thuật mới được áp dụng trong lao động sản xuất nhằm đổi mới, cải tiến quy trình công nghệ đã làm lợi hàng trăm tỷ đồng, góp phần nâng cao hiệu quả hoạt động của tổ chức và doanh nghiệp.

Công nghệ quản lý: Hệ thống thông tin điện tử phục vụ lãnh đạo, điều hành được thực hiện thông suốt từ cấp tỉnh đến cấp xã. Các cơ quan hành chính nhà nước các cấp đã được tư vấn xây dựng và áp dụng hệ thống quản lý chất lượng theo tiêu chuẩn TCVN ISO 9001:2008 trong quản lý điều hành và thực hiện dịch vụ hành chính, góp phần nâng cao chỉ số cải cách hành chính (PAR INDEX), chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI). Hạ tầng công nghệ thông tin đã được xây dựng rộng khắp trên địa bàn Tỉnh.

Trong lĩnh vực bảo vệ môi trường: Tiếp nhận và chuyển giao một số tiến bộ kỹ thuật trong xử lí nước thải sinh hoạt (công nghệ tự chảy), xử lí rác thải nông thôn bằng công nghệ đốt bằng khí tự nhiên phù hợp quy mô xã.., góp phần giải quyết ô nhiễm môi trường nông thôn và đẩy nhanh tiến độ xây dựng nông thôn mới trên địa bàn Tỉnh.

Trong phát triển nguồn nhân lực: Thường xuyên phối hợp, đặt hàng với các cơ sở đào tạo, các tổ chức KH&CN như Trường Đại học Công nghệ Giao thông - Vận tải, Trường Cao đẳng Kinh tế - Kỹ thuật Vĩnh Phúc... triển khai thực hiện các nhiệm vụ KH&CN, các dự án đầu tư mua sắm, thiết kế các mô hình học cụ công nghệ cao nhằm nâng cao năng lực nghiên cứu khoa học và phát triển công nghệ, tiếp cận và nâng cao khả năng ứng dụng công nghệ cao trong đào tạo và nghiên cứu.

Tuy nhiên, hoạt động KH&CN thời gian qua còn bộc lộ một số hạn chế: Đóng góp của KH&CN vào sản xuất những năm qua vẫn còn ở mức khiêm tốn, chưa tương xứng với tiềm năng phát triển kinh tế của tỉnh; năng suất lao động trong các lĩnh vực nhìn chung còn thấp; tốc độ đổi mới công nghệ của nền kinh tế còn chậm; giá trị gia tăng của sản phẩm, hàng hóa do tác động của KH&CN đem lại còn thấp; nguồn nhân lực KH&CN chưa đáp ứng yêu cầu phát triển; công tác quản lý nhà nước về KH&CN còn một số hạn chế, bất cập.

Hạn chế trên xuất phát từ các nguyên nhân: Nhận thức của một số cấp ủy, chính quyền và người dân về vai trò của KH&CN trong đời sống xã hội còn thấp. Hệ thống văn bản qui phạm pháp luật về KH&CN còn thiếu đồng bộ và chưa đủ mạnh để thúc đẩy KH&CN phát triển. Đầu tư cho KH&CN chưa tương xứng với thực lực nền kinh tế của tỉnh. Chưa có cơ chế, chính sách mạnh mẽ khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào KH&CN dẫn đến đầu tư toàn xã hội cho phát triển KH&CN còn rất hạn chế, đặc biệt là đầu tư từ nguồn xã hội hóa. Nguồn nhân lực của Tỉnh còn thiếu, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển của KH&CN.

Để KH&CN tiếp tục trở thành động lực phát triển kinh tế-xã hội của Tỉnh, trong thời gian tới, cần thực hiện tốt một số giải pháp sau:

Một là, đẩy mạnh công tác truyền thông KH&CN nhằm nâng cao nhận thức của xã hội về vai trò của KH&CN. Chỉ khi nào xã hội nhận thức đúng vai trò của KH&CN đối với phát triển kinh tế-xã hội, khi đó KH&CN mới thực sự được đặt ở vị trí đúng tầm.

Hai là, hoàn thiện hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về quản lý KH&CN nhằm nâng cao hiệu quả công tác tuyển chọn các nhiệm vụ KH&CN, thẩm định công nghệ các dự án đầu tư nhằm loại bỏ những dự án có công nghệ lạc hậu, sức cạnh tranh của sản phẩm thấp.

Ba là, cần xác định hướng ưu tiên nghiên cứu chuyên sâu trong từng lĩnh vực cụ thể, chú trọng công nghệ xanh, công nghệ sạch, thân thiện môi trường, sử dụng ít tài nguyên thiên nhiên... Tập trung đầu tư có trọng tâm, trọng điểm vào những ngành, lĩnh vực. Chú trọng công tác đào tạo nguồn nhân lực KH&CN; xây dựng thương hiệu và phát triển sản phẩm chủ lực, sản phẩm đặc trưng tạo sức cạnh tranh cao trên thị trường.

Bốn là, tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra nhằm nâng cao hiệu quả công tác quản lý nhà nước về KH&CN, xử lí nghiêm những hành vi vi phạm pháp luật về sở hữu trí tuệ, chuyển giao công nghệ...

Năm là, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, đảm bảo người dân và doanh nghiệp được tiếp cận với các dịch vụ hành chính công, các chính sách hỗ trợ của nhà nước trong lĩnh vực KH&CN một cách thuận tiện, đầy đủ và kịp thời nhất.

Bên cạnh đó, cần có cơ chế hợp lý để huy động mạnh mẽ nguồn vốn xã hội cho phát triển KH&CN, đồng thời, tạo điều kiện cho doanh nghiệp được tiếp cận với các nguồn vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước cho KH&CN một cách thuận tiện. Từng bước hình thành doanh nghiệp KH&CN, tổ chức KH&CN hoạt động trong một số lĩnh vực mà Tỉnh có thế mạnh.

KH&CN đã, đang và sẽ vẫn là yếu tố quyết định đến phát triển kinh tế-xã hội. Ưu tiên phát triển KH&CN một cách hợp lí sẽ là con đường ngắn nhất để Vĩnh Phúc sớm trở thành một tỉnh công nghiệp theo hướng hiện đại trong thời gian tới./.

Nguồn: Sở khoa học và công nghệ Vĩnh Phúc

Bài viết khác